Dăm gỗ keo: đặc điểm, quy cách và ứng dụng trong sản xuất giấy

Ảnh: Quintin Soloviev · CC BY 4.0
Dăm gỗ là nguyên liệu quan trọng trong ngành sản xuất giấy và năng lượng sinh khối. Với nguồn rừng trồng keo dồi dào, Việt Nam đã trở thành nhà cung cấp lớn cho thị trường khu vực. Bài viết này giới thiệu về đặc điểm, quy cách chất lượng và ứng dụng chính của sản phẩm này.
Dăm Gỗ Là Gì Và Vai Trò Trong Sản Xuất Giấy
Dăm gỗ là sản phẩm được băm nhỏ bằng máy, có nguồn gốc từ gỗ tròn, cành ngọn hoặc phụ phẩm từ các xưởng chế biến. Sản phẩm này được sử dụng chủ yếu trong sản xuất bột giấy, bên cạnh vai trò làm nhiên liệu sinh khối và nguyên liệu cho một số ngành chế biến khác.
Trong sản xuất giấy, dăm được chuyển hóa thành bột giấy thông qua các quy trình hóa học hoặc cơ học. Chất lượng nguyên liệu ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất sản xuất và chất lượng sản phẩm cuối cùng.
Đặc Điểm Dăm Gỗ Keo Tại Việt Nam
Việt Nam có khoảng 4,66 triệu ha rừng trồng tính đến cuối năm 2022, trong đó keo chiếm khoảng 2,5 triệu ha, chủ yếu do hộ gia đình quản lý. Người trồng thường khai thác keo ở tuổi 4–6 năm. Tại Quảng Ngãi, nguồn phụ phẩm lâm nghiệp từ keo rất dồi dào, tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất.
Phần lớn gỗ keo nhỏ ở Việt Nam hiện được chế biến thành dăm và viên nén. Đây là nguyên liệu tái tạo, có nguồn gốc từ rừng trồng tự nhiên, phù hợp với xu hướng phát triển bền vững.
Quy Cách Chất Lượng Dăm Gỗ
Tiêu chuẩn ISO 17225-4:2021 phân loại sản phẩm làm nhiên liệu theo nguồn gốc và ba chỉ tiêu chính: độ ẩm (M), kích thước hạt (P) và hàm lượng tro (A). Dăm được chia thành các hạng A1, A2, B1, B2, trong đó hạng A là sản phẩm sạch với hàm lượng vỏ thấp hơn. Tạp chất lạ và hàm lượng vỏ cũng là các chỉ tiêu được theo dõi.
Độ ẩm ảnh hưởng đến nhiệt trị, chi phí vận chuyển và khả năng vận hành lò. Lò lớn có thể đốt dăm ẩm cao hơn, trong khi lò nhỏ yêu cầu sản phẩm khô hơn.
Kích thước hạt quyết định tính đồng đều khi nạp vào thiết bị chế biến. ISO/TS 17595:2025 cung cấp hướng dẫn về lấy mẫu, đo độ ẩm và kích thước. Độ ẩm đo bằng phương pháp sấy khô tuyệt đối cho kết quả chính xác hơn so với máy đo nhanh.
Hàm lượng tro phản ánh lượng tạp chất khoáng và vỏ cây trong sản phẩm. Hàm lượng tro thấp giúp giảm cặn tro trong quá trình đốt và chế biến.
Quy cách chi tiết cho dăm dùng trong sản xuất giấy thường được quy định cụ thể trong hợp đồng giữa người mua và người bán.
Ứng Dụng Chính Của Dăm Gỗ
Sản phẩm này có hai ứng dụng chính:
Nguyên liệu sản xuất bột giấy: Dăm là nguồn nguyên liệu chính cho các nhà máy giấy, được chuyển hóa thành bột giấy phục vụ sản xuất nhiều loại giấy khác nhau.
Nhiên liệu sinh khối: Sản phẩm cũng được sử dụng làm nhiên liệu cho lò hơi công nghiệp và các hệ thống sản xuất năng lượng. Đây là nguồn năng lượng tái tạo, góp phần thay thế nhiên liệu hóa thạch.
Ngoài ra, dăm còn là nguyên liệu cho một số ngành chế biến khác.
Thị Trường Xuất Khẩu Dăm Gỗ Từ Việt Nam
Theo báo cáo của Forest Trends tháng 8/2024, Việt Nam xuất khẩu sản phẩm này sang khoảng 12 thị trường, nhưng hơn 98% tập trung ở bốn nước: Trung Quốc, Nhật Bản, Indonesia và Hàn Quốc. Riêng Trung Quốc và Nhật Bản chiếm hơn 90% kim ngạch.
Giá xuất khẩu trung bình nửa đầu năm 2024 đạt khoảng 145 USD/tấn, trong đó giá sang Trung Quốc khoảng 146 USD/tấn, sang Nhật Bản khoảng 143,4 USD/tấn và sang Hàn Quốc trên 149 USD/tấn. Các con số này chỉ mang tính tham khảo về diễn biến thị trường.
Dăm Gỗ Của Gia Huy – Nguồn Nguyên Liệu Tái Tạo Tại Quảng Ngãi
Công ty TNHH Chế biến gỗ Gia Huy cung cấp dăm từ keo tự nhiên, là nguồn nguyên liệu tái tạo phục vụ ngành sản xuất giấy và chế biến. Nhà máy của Gia Huy tại Cụm công nghiệp Thạch Trụ, xã Đức Lân, huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi tọa lạc trong khu vực có nguồn phụ phẩm lâm nghiệp dồi dào. Giao thông kết nối với đường N2–N3 thuận lợi cho xe tải nặng và container ra vào.
Là thành viên của Tập đoàn Sơn Hoà, Gia Huy hoạt động theo định hướng tận dụng tối đa phụ phẩm lâm nghiệp địa phương, tạo ra sản phẩm chất lượng và đóng góp vào phát triển kinh tế – xã hội địa phương cũng như bảo vệ môi trường.
Để biết thông số kỹ thuật và nhận báo giá, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Gia Huy tại nhà máy.
